१९ वर्षीय नेपाली युवा आदित्य सुवेदी सह–संस्थापक रहेको चिप कम्पनीले उठायो ३ अर्ब ६२ करोड रुपैयाँभन्दा बढी लगानी

सान फ्रान्सिस्को । १९ वर्षीय नेपाली युवा आदित्य सुवेदी सह–संस्थापक रहेको अमेरिकास्थित प्रविधि कम्पनी आर्किटेक्ट ल्याब्सले करिब ३ अर्ब ६२ करोड ४० लाख रुपैयाँ बराबरको प्रारम्भिक लगानी उठाएको छ। कम्पनीले कृत्रिम बुद्धिमत्ता प्रयोग गरेर आवश्यकताअनुसार बनाइने चिपको डिजाइन प्रक्रिया छिटो, सस्तो र सजिलो बनाउने लक्ष्य राखेको छ।

रोयटर्सका अनुसार आर्किटेक्ट ल्याब्सले २४ मिलियन अमेरिकी डलर लगानी उठाएको हो। प्रतिडलर १५१ रुपैयाँका दरले यो रकम करिब ३ अर्ब ६२ करोड ४० लाख रुपैयाँ हुन्छ। यो लगानी चरणको नेतृत्व काइन्ड्रेड भेन्चर्सले गरेको हो। टीक्यू भेन्चर्स, रेस क्यापिटल र टुगेदर फन्ड पनि यसमा सहभागी छन्। गूगल डिपमाइन्डका प्रमुख वैज्ञानिक जेफ डिनसहित ओपनएआई र एनभिडियासँग सम्बन्धित प्रविधि क्षेत्रका व्यक्तिहरूले पनि कम्पनीमा लगानी गरेका छन्।

आर्किटेक्ट ल्याब्स अमेरिकाको क्यालिफोर्नियास्थित पालो आल्टोमा आधारित कम्पनी हो। यसको सह–स्थापना इब्राहिम हुसेन र आदित्य सुवेदीले गरेका हुन्। कम्पनीमा अहिले करिब १८ जना कर्मचारी छन्, जो मेसिन लर्निङ र हार्डवेयर क्षेत्रमा काम गरिरहेका छन्।

नेपाली युवा सुवेदीका अनुसार कम्पनीको लक्ष्य चिप डिजाइनलाई सबैको पहुँचमा पुर्‍याउनु हो। उनले रोयटर्ससँग भनेका छन्, “हाम्रो लक्ष्य चिप डिजाइनलाई त्यस्तै पहुँचयोग्य बनाउनु हो, जसरी ताइवानको टीएसएमसीले चिप उत्पादनलाई पहुँचयोग्य बनाएको छ।”

अहिले विश्व प्रविधि बजारमा आवश्यकताअनुसार बनाइने चिपको माग तीव्र रूपमा बढिरहेको छ। ब्रडकाम र मार्भेल जस्ता ठूला कम्पनीहरूले अमेजन र गूगलजस्ता क्लाउड कम्प्युटिङ कम्पनीहरूका लागि कृत्रिम बुद्धिमत्ता र सामान्य कम्प्युटिङमा प्रयोग हुने चिप डिजाइन गर्न सहयोग गर्दै आएका छन्। यस्ता चिपहरू एनभिडियाका शक्तिशाली हार्डवेयरको विकल्पका रूपमा पनि हेरिन्छन्।

तर विशेष प्रकारका चिप डिजाइन गर्न अहिले पनि धेरै समय र ठूलो खर्च लाग्छ। रोयटर्सका अनुसार यस्तो प्रक्रिया पूरा गर्न करिब दुई वर्ष लाग्न सक्छ भने अनुसन्धान, विकास र जनशक्ति खर्चमा सयौँ मिलियन डलर खर्च हुन सक्छ। आर्किटेक्ट ल्याब्सले कृत्रिम बुद्धिमत्ता प्रयोग गरेर यही प्रक्रिया छोट्याउने र सस्तो बनाउने प्रयास गरिरहेको छ।

कम्पनीले चिप कम्पनीहरू मात्र होइन, सफ्टवेयर कम्पनीहरूलाई पनि आफ्नो प्रविधिबाट सहयोग गर्ने लक्ष्य राखेको छ। कुनै पनि कृत्रिम बुद्धिमत्ता, रोबोटिक्स वा अन्य प्रविधि प्रणालीलाई अझ छिटो र कम ऊर्जा खर्चमा चलाउन विशेष प्रकारको चिप आवश्यक पर्न सक्छ। आर्किटेक्ट ल्याब्सले यस्ता आवश्यकता अनुसार चिपको संरचना तयार गर्न सहयोग गर्ने योजना बनाएको छ।

कम्पनीका सह–संस्थापक इब्राहिम हुसेनका अनुसार अहिले धेरै कम्पनीका लागि सबैभन्दा ठूलो चुनौती चिपको अन्तिम निर्माण वा लेआउट मात्र होइन, आफ्नो कामका लागि कस्तो चिप संरचना चाहिन्छ भन्ने कुरा तय गर्नु हो। आर्किटेक्ट ल्याब्सले यही समस्यालाई समाधान गर्ने लक्ष्य राखेको छ।

आदित्य सुवेदी १९ वर्षीय नेपाली युवा उद्यमी हुन्। उनी पहिले हार्भर्डमा कृत्रिम बुद्धिमत्तासम्बन्धी अनुसन्धानमा संलग्न थिए। आर्किटेक्ट ल्याब्सको सार्वजनिक विवरणअनुसार सुवेदी र हुसेन स्ट्यानफोर्डमा भेटिएका थिए, जहाँ उनीहरू चिप डिजाइन र परीक्षणमा कृत्रिम बुद्धिमत्ता प्रयोग गर्ने विषयमा अनुसन्धान गर्दै थिए। पछि उनीहरूले औपचारिक अध्ययन छोडेर आर्किटेक्ट ल्याब्स सुरु गरेका हुन्।