कक्षा ११ देखि स्नातकसम्म अध्ययनरत विद्यार्थीलाई भारत सरकारको छात्रवृत्ति, वार्षिक ४८ हजार रुपैयाँसम्म पाइने

नेपालमै अध्ययनरत नेपाली विद्यार्थीले आवेदन दिन सक्ने, पारिवारिक वार्षिक आय दुई लाख रुपैयाँभन्दा कम हुनुपर्ने, कात्तिक २९ गतेसम्म अनलाइन आवेदन दिन पाइने।

काठमाडौं। कक्षा ११ तथा स्नातक तहको पहिलो वर्षमा अध्ययनरत नेपाली विद्यार्थीका लागि भारत सरकारले छात्रवृत्तिको आवेदन खुला गरेको छ।

काठमाडौंस्थित भारतीय राजदूतावासले शैक्षिक सत्र २०२६–२७ का लागि महात्मा गान्धी छात्रवृत्ति योजना (MGSS) र स्वर्ण जयन्ती छात्रवृत्ति योजना (GJSS) अन्तर्गत नेपाली विद्यार्थीबाट अनलाइन आवेदन आह्वान गरेको हो।

यी छात्रवृत्ति योजनाअन्तर्गत छनोट हुने विद्यार्थीले अध्ययनरत तह र विषयअनुसार वार्षिक २४ हजारदेखि ४८ हजार रुपैयाँसम्म आर्थिक सहयोग प्राप्त गर्नेछन्।

छात्रवृत्तिका लागि २०८३ कात्तिक ६ गते अर्थात् अक्टोबर २३, २०२६ देखि आवेदन खुला भएको छ। इच्छुक तथा योग्य विद्यार्थीले कात्तिक २९ गते (नोभेम्बर १५, २०२६) राति ११ बजेर ५९ मिनेटसम्म अनलाइन आवेदन दिन सक्नेछन्।

राजदूतावासका अनुसार यी दुवै छात्रवृत्ति नेपालका मान्यताप्राप्त शैक्षिक संस्थामा अध्ययनरत नेपाली विद्यार्थीका लागि हुन्। अर्थात् छात्रवृत्ति प्राप्त गर्न भारतमा अध्ययन गर्न जानुपर्ने छैन।

१. महात्मा गान्धी छात्रवृत्ति : कक्षा ११ र १२ का विद्यार्थीलाई

महात्मा गान्धी छात्रवृत्ति योजना (MGSS) अन्तर्गत नेपालका मान्यताप्राप्त विद्यालय वा शैक्षिक संस्थामा कक्षा ११ मा नियमित अध्ययन गरिरहेका विद्यार्थीले आवेदन दिन सक्नेछन्।

यसका लागि विद्यार्थीले कक्षा १० मा कम्तीमा ६० प्रतिशत कुल अंक प्राप्त गरेको हुनुपर्नेछ।

छात्रवृत्तिका लागि छनोट हुने विद्यार्थीले कक्षा ११ र १२ मा वार्षिक २४ हजार रुपैयाँका दरले दुई वर्षसम्म कुल ४८ हजार रुपैयाँ प्राप्त गर्न सक्नेछन्।

यद्यपि, दोस्रो वर्ष पनि छात्रवृत्ति प्राप्त गर्न विद्यार्थीले कक्षा ११ उत्तीर्ण गरी कक्षा १२ मा अध्ययनरत रहेको प्रमाण पेस गर्नुपर्नेछ।

कक्षा ११ उत्तीर्ण नभएका विद्यार्थीले दोस्रो वर्षको छात्रवृत्ति पाउने छैनन्।

मुख्य योग्यता

• नेपालका मान्यताप्राप्त शैक्षिक संस्थामा कक्षा ११ मा नियमित अध्ययनरत हुनुपर्ने।
• डिप्लोमा तहका विद्यार्थीले आवेदन दिन नपाउने।
• कक्षा १० मा कम्तीमा ६० प्रतिशत अंक प्राप्त गरेको हुनुपर्ने।
• नेपाली नागरिक हुनुपर्ने।
• पारिवारिक वार्षिक आय दुई लाख रुपैयाँभन्दा कम हुनुपर्ने।
• अन्य कुनै स्रोतबाट छात्रवृत्ति प्राप्त गरिरहेको हुनु नहुने।

२. स्वर्ण जयन्ती छात्रवृत्ति : स्नातक तहका विद्यार्थीलाई

स्वर्ण जयन्ती छात्रवृत्ति योजना (GJSS) अन्तर्गत नेपालका मान्यताप्राप्त कलेज तथा शैक्षिक संस्थामा स्नातक तहको पहिलो वर्षमा नियमित अध्ययन गरिरहेका विद्यार्थीले आवेदन दिन सक्नेछन्।

यसका लागि विद्यार्थीले कक्षा १२ मा कम्तीमा ७० प्रतिशत कुल अंक प्राप्त गरेको हुनुपर्नेछ। प्रतिशत गणना गर्दा कक्षा ११ को अंक समावेश गरिने छैन।

त्यस्तै, आवेदकको उमेर सन् २०२७ जुलाई १ का दिन १७ देखि २२ वर्षको बीचमा हुनुपर्नेछ।

यो छात्रवृत्तिमा अध्ययनको विषयअनुसार रकम र अवधि फरक–फरक तोकिएको छ।

कुन विषयका विद्यार्थीले कति छात्रवृत्ति पाउँछन्?

यसअनुसार एमबीबीएस तथा बीडीएसका विद्यार्थीले पाँच वर्षमा कुल दुई लाख ४० हजार रुपैयाँसम्म प्राप्त गर्न सक्नेछन्।

त्यस्तै, इन्जिनियरिङ, आर्किटेक्चर र बीएएमएस अध्ययनरत विद्यार्थीले चार वर्षमा कुल एक लाख ९२ हजार रुपैयाँ तथा अन्य तीनवर्षे स्नातक पाठ्यक्रमका विद्यार्थीले कुल एक लाख आठ हजार रुपैयाँसम्म प्राप्त गर्न सक्नेछन्।

तर छात्रवृत्ति निरन्तर पाउन प्रत्येक शैक्षिक वर्ष उत्तीर्ण गरेको तथा अर्को वर्ष वा सेमेस्टरमा अध्ययन गरिरहेको प्रमाण पेस गर्नुपर्नेछ।

पहिलो वर्ष वा त्यसपछिका वर्षमा उत्तीर्ण हुन नसकेका विद्यार्थीले अर्को वर्षदेखि छात्रवृत्ति पाउने छैनन्।

३. दुवै छात्रवृत्तिका लागि साझा सर्तहरू

भारतीय राजदूतावासले दुवै छात्रवृत्ति योजनाका लागि केही साझा योग्यता निर्धारण गरेको छ।

आवेदक नेपाली नागरिक हुनुपर्नेछ भने परिवारको कुल वार्षिक आय दुई लाख रुपैयाँभन्दा कम हुनुपर्नेछ।

यसका लागि स्थानीय प्रशासन वा सम्बन्धित सरकारी निकायबाट जारी गरिएको पछिल्लो आय प्रमाणपत्र पेस गर्नुपर्नेछ।

त्यस्तै, विद्यार्थीले अन्य कुनै सरकारी, गैरसरकारी वा शैक्षिक संस्थाबाट छात्रवृत्ति प्राप्त गरिरहेको हुनु हुँदैन।

आवेदकले आफू अध्ययनरत रहेको तथा अन्य स्रोतबाट छात्रवृत्ति नलिएको विवरण विद्यालय वा कलेजका प्रधानाध्यापक अथवा प्रमुखबाट प्रमाणित गराउनुपर्नेछ।

४. आवेदन दिन के–के कागजात चाहिन्छ?

दूतावासले विद्यार्थीलाई अनलाइन आवेदन फारामसँगै आवश्यक कागजात अपलोड गर्न भनेको छ।

मुख्य आवश्यक कागजातहरू :

1. विद्यार्थीको हालसालै खिचिएको, सेतो पृष्ठभूमि भएको पासपोर्ट साइजको रंगीन फोटो।
2. विद्यार्थी स्वयं तथा आमा र बुवाको नागरिकता प्रमाणपत्रका प्रतिलिपि।
3. कक्षा ११ को छात्रवृत्तिका लागि कक्षा १० को अंकपत्र।
4. स्नातक तहको छात्रवृत्तिका लागि कक्षा १२ को अंकपत्र।
5. सम्बन्धित विद्यालय वा कलेजमा नियमित अध्ययनरत रहेको र अन्य छात्रवृत्ति नलिएको प्रमाणित पत्र।
6. सम्बन्धित सरकारी निकायबाट जारी भएको परिवारको पछिल्लो आय प्रमाणपत्र।
7. अपाङ्गता भएका आवेदकको हकमा सम्बन्धित सरकारी निकायबाट जारी प्रमाणपत्र।

सबै कागजात स्पष्टसँग पढ्न सकिने गरी अपलोड गर्नुपर्नेछ। अस्पष्ट कागजात वा गलत विवरणका कारण आवेदन अस्वीकृत हुन सक्ने दूतावासले जनाएको छ।

५. छात्रवृत्तिका लागि कसरी आवेदन दिने?

इच्छुक विद्यार्थीले भारतीय राजदूतावासको छात्रवृत्ति आवेदन पोर्टलमार्फत अनलाइन आवेदन दिनुपर्नेछ।

आवेदन वेबसाइट : https://www.goischolarship.com.np/

विद्यार्थीले वेबसाइटमा गई आफ्नो विवरण प्रयोग गरेर खाता सिर्जना गर्न, सम्बन्धित छात्रवृत्ति योजना छनोट गर्न र आवश्यक व्यक्तिगत, शैक्षिक तथा पारिवारिक विवरण भर्न सक्नेछन्।

त्यसपछि आवश्यक कागजात अपलोड गरी आवेदन बुझाउनुपर्नेछ।

राजदूतावासले आवेदन फाराम अन्तिम रूपमा बुझाइसकेपछि सच्याउन नमिल्ने स्पष्ट पारेको छ। त्यसैले नाम, ठेगाना, इमेल, सम्पर्क नम्बर, शैक्षिक अंकलगायतका विवरण सावधानीपूर्वक भर्नुपर्नेछ।

आवेदन बुझाएपछि प्राप्त हुने Acknowledgement Receipt (आवेदन प्राप्तिको पुष्टि रसिद) सुरक्षित राख्नुपर्नेछ।

विद्यार्थीले प्रयोग गर्ने इमेल ठेगाना र पासवर्ड पनि सुरक्षित राख्नुपर्नेछ। छात्रवृत्ति छनोट, कागजात प्रमाणीकरण तथा अन्य जानकारी राजदूतावासले आवेदनमा उल्लेख गरिएको इमेलमार्फत उपलब्ध गराउनेछ।

६. छात्रवृत्ति प्राप्त भएपछि पनि कागजात बुझाउनुपर्ने

छात्रवृत्तिका लागि छनोट भएका विद्यार्थीले आगामी वर्षहरूमा छात्रवृत्ति निरन्तर प्राप्त गर्न आफ्नो शैक्षिक प्रगतिको विवरण बुझाउनुपर्नेछ।

यसका लागि सम्बन्धित शैक्षिक वर्षको अंकपत्र तथा अर्को कक्षा, वर्ष वा सेमेस्टरमा अध्ययनरत रहेको प्रमाणित पत्र प्रत्येक वर्षको डिसेम्बर ३१ भित्र बुझाउनुपर्नेछ।

यी कागजात भारतीय राजदूतावासको इमेल [email protected] मा पठाउन सकिनेछ।

आवश्यक कागजात तोकिएको समयभित्र प्राप्त नभए छात्रवृत्ति रद्द हुन सक्ने दूतावासले जनाएको छ।

छात्रवृत्तिको रकम छनोट भएका विद्यार्थीको नाममा दूतावासले खोल्ने बैंक खातामा जम्मा गरिनेछ।

७. आवेदन गर्दा बिचौलियाबाट सावधान रहन आग्रह

भारतीय राजदूतावासले छात्रवृत्ति आवेदनका लागि कुनै शैक्षिक परामर्शदाता, एजेन्ट वा बिचौलियालाई आधिकारिक मान्यता नदिएको स्पष्ट पारेको छ।

आवेदन विद्यार्थी आफैँले अनलाइनमार्फत बुझाउनुपर्नेछ। कुनै व्यक्ति वा संस्थामार्फत आएका आवेदन अस्वीकृत हुन सक्ने सूचनामा उल्लेख छ।

अनलाइन आवेदन भर्ने क्रममा कुनै समस्या वा अन्य जानकारी आवश्यक परेमा विद्यार्थीले [email protected] मा सम्पर्क गर्न सक्नेछन्।

राजदूतावासले आवेदन स्वीकृत वा अस्वीकृत गर्ने तथा छात्रवृत्ति निरन्तरता दिने वा रोक्ने अधिकार आफूसँग सुरक्षित रहेको जनाएको छ।

आवेदन दिने अन्तिम मिति कहिले?

दुवै छात्रवृत्तिका लागि आवेदन दिने अन्तिम मिति २०८३ कात्तिक २९ गते, आइतबार (नोभेम्बर १५, २०२६) हो।

आवेदन पोर्टल नोभेम्बर १६ को मध्यरात १२ बजे बन्द हुने भएकाले विद्यार्थीले कात्तिक २९ गते राति ११:५९ बजेभित्र आवेदन बुझाइसक्नुपर्नेछ।

म्याद सकिएपछि इमेल वा हुलाकमार्फत पठाइएका कागजात स्वीकार गरिने छैनन्।

आवेदन दिन : https://www.goischolarship.com.np/

आधिकारिक सूचना हेर्न : https://www.indembkathmandu.gov.in/media-detail/976

सहयोग तथा जानकारीका लागि : [email protected]

स्रोत : भारतीय राजदूतावास, काठमाडौं — महात्मा गान्धी छात्रवृत्ति योजना तथा स्वर्ण जयन्ती छात्रवृत्ति योजना, शैक्षिक सत्र २०२६–२७ सम्बन्धी आधिकारिक सूचना।